سلام علیکم

اینجانب آرش آموزش شبکه می نویسم ازین به بعد. نه اینکه خودم خیلی استاد باشما! نخیر. اینکه بخوام آموزش بنویسم باعث میشه خیلی دیپ تر به مطلب نگاه کنم و تا ریز ترین لایه های مطلب وارد شم و همچنین بخاطر این گفته انشتنگه که میگه : چیزی رو که نمیتونی درست توضیح بدی معنیش اینه که خودت درست بلد نیستی یا بقولی چیزی رو میتونی بگی بلدی که بتونی قشنگ توضیحش بدی. سوووووووو آی دیساید که اینارو بنویسم حالشو ببرید.

همین اول هم از کلیه شاعران و فرهنگیان ادب فارسی و کبدشون معذرت میخوام که یک خط درمیون لغات انگلیسی استفاده میکنم. بله بنده یک غرب زده هستم که از فنچولگیم همش با فیلم و بازی و کارتون و آهنگ زبان اصلی انگلیسی و …  سرو کار داشتم که الان نه فارسیم مثل آدمیزاده نه انگلیسیم!!!! از غربزدگی من که بگذریم یک سری اصطلاحات تو کامپیوتر و شبکه هستند که نباید ترجمه بشن. هیچ جای دنیا هم جز اینجا ترجمش نمیکنن!!!! مثل ایمیل یا وب و کلا کلیه اصطلاحات و اسم های قطعات.

مخاطب من هم از دختر عمه 9 سالم شروع میشه تااااا تکنسین های شبکه و ITMan ها. واسه همین کاملا ریشه ای و اصولی مینویسم. البته میتونید هر بخشی رو که خواستید فقط همون بخش رو بخونید و اضافه جاتش رو نخونید.

داستان رو از اونجا شروع میکنیم که چرا شما باید شبکه یاد بگیرید و چه کسانی باید شبکه رو یاد بگیرن. البته هیچ بایدی وجود نداره.  اون که خداست دینش رو بایدی نکرده!!!

دو دسته راننده ماشین داریم. اونایی که تا لاستیک ماشینشون پنچر میشه میزنن تو سر خودشون که بلد نیستن لاستیکشو عوض کنن (حالا با جنسیتشون کاری نداریم به ما چه اصلا!!!!) یا وقتی استارت نمیخوره انقققققققققد میشینن تا یکی بیاد براشون درستش کنه و یک دسته دیگه هم هستند که حداقل این جرات رو به خودشون میدن که در کاپوت رو باز کنن و یه خورده کلنجار برن توش ببینن چه خبره.

شاید این فرهنگ بین ما ایرانیا با سرانه مطالعه هیچ ثانیه در سال جانیوفتاده باشه ولی یه چیزی هست بهش میگن دفترچه راهنما که همه ماشینا هم دارن که توش نوشته این ماشین چجوری کار میکنه. حالا کیا باید بلد باشن این دفترچه رو؟ تمام کسانی که با این ماشین میخوان کار کنن باید بلد باشن که چحوری کار میکنه.

کامپیوتر هم یه دستگاهه که براساس یک سری اصول یک سری کارها انجام میده و شمایی که باهاش کار میکنی باید راجع به عملکردش اطلاعات داشته باشید. چه کسایی باید شبکه بلد باشن؟

خوب

همین اول کاری باید دایره لغاتمون رو با هم مچ کنیم

شبکه چیه؟

شبکه یا همون NET تو زبان انگلیسی به تار عنکبوت هم گفته میشه. به بیشتر از دو تا دستگاهی که بطور مجزا کار میکنن ولی باهم در ارتباط هستند شبکه میگن. مثلا مثل شبکه موبایل که هر موبایل جداگانه کار میکنه و با هم و با مرکز مخابرات در ارتباطن. یا شبکه خطوط ریلی کشورکه هر شهر بطور جداگانه برای خودش یک شهره ولی با ریل و جاده با هم در ارتباطن یا شبکه خطوط هوایی. همچنین شبکه های اجتماعی رو داریم که هر آدم جداگانه برای خودش یک آدمه (نه در همه موارد!!) ولی با هم درارتباطن.

شبکه ای که ما اینجا باهاش کار داریم شبکه های کامپیوتری هستند. پس قاعدتا باید از کامپیوترها و تجهیزات دیگه ی مربوط به کامپیوتر در ارتباط با هم تشکیل بشن. مثل انواع روتر ، مودم ، سوئیچ ، پرینتر ، تبلت ، سرور ، موبایل های هوشمند (شامل نوکیا 1100 نمیشه تلاش نکنید!).

محدودیت تعداد تجهیزات از چقدر تا چقدره؟ از 2تا دانه تا خیلی دانه.

از این به بعد هرجا میگم شبکه منظورم فقط شبکه های کامپیوتریه.

اینترنت چیه؟

آهاااااا خوب سوالیه. اینترنت دوتا چیه.  یکی internet و یکی هم Internet . فرقشون هم تو یه دونه آی بزرگ و کوچیکه. اونی که با آی کوچیک نوشته میشه یعنی یک شبکه ی خیلی بزرگ خالی و متضاد Intranet هستش و اونی که آی بزرگ داره و بهش میگن The Internet بزرگترین شبکه ی کامپیوترهای متصل به همه در دنیاست که ما بهش همون اینترنت میگیم و سایت هامون توش وجود داره. این سوتفاهم رو هم با خودتون برطرف کنید که اینترنت عین روزنامه نیست که توش فقط صفحه و سایت باشه شما برید ببینید و بخونید. بینهایت تا سرویس دیگه رو هم شامل میشه مثل ارتباطات تماس صوتی تصویری، ایمیل ، کنترل از راه دور ، فایل سرور ها ، ایجاد ارتباط درون سازمانی برای سازمان های چند ملیتی ، تلوزیون اینترنتی ، بازی های آنلاین و …

حالا کیا باید شبکه کامپیوتر رو یاد بگیرن؟ تمام اون کسانی که با تجهیزات به هم مرتبط سروکار دارن. اونایی که سرو کارشون با چند تا کامپیوتر بهم مرتبطه.  تمام کسانی که با اینترنت کار میکنن.

حالا چرا شبکه اصلا بوجود اومد و چرا چیز خوبیه؟

جای کامپیوتر تو زندگی روزمره و اداری و عملی ما که کاملا واضحه. حالا تصور کنید شما یک مطلبی نوشتید. برای به اشتراک گذاشتنش مجبورید بریزیدش تو یک فلش و با خودتون اینور و اونور ببرید و به هرکس که میخواید بدید. یا فایل و نامه ای که نوشتید برای همکار خارجیتون باید با کاغذ یا با همون فلش از طریق پست حمل میشد تا بهش می رسید. یا شرکتی که 10 تا دانه کامپیوتر دارن و یک دانه پرینتر. هرکس میخواد پرینت بگیره باید فایلش رو با فلش یا سیدی بیاره رو اون سیستمی که پرینتر بهش وصله. بعله جایی که ده تا کامپیوتر باشه شاید خیلی محسوس نباشه ولی اگه بکنیدش 100 تا چی؟ 1000 تا چی؟ یک شرکت مثل بوئینگ هواپیما ساز چند صد هزار تا کامپیوتر سراسر دنیا داره داخل شبکه هاش داره که همشونم باهم در ارتباطن.

همون فرستادن نامه ساده رو در نظر میگیریم. شما که یک نامه رو میخواید بفرستید کالیفرنیا باید بندازینش صندوق پستی با خیلی تومن تمبر. نهایتش هم اینه که دستی میبرید پست تحویل میدین. اوووووووووووووووو حالا بشین تا برسه!!!!!! یه چیزی میگم شاید باورتون نشه. ارتباط شما از ایران با این اینترنتی که بهش میگید کند با سرورهای گوگل تو کالیفرنیای امریکا که خیلی خیلی کیلومتر فاصلست همش 500 میلی ثانیه است!!!!! یعنی نیم ثانیه. در همون حدی که خود کلمه ی ثانیه رو به زبونتون بیارید طول میکشه تا یک پیام از کامپیوتر شما از تهران بره تا کالیفرنیا! با چه هزینه ای؟ هیچی! واقعا هیچی!!! 10 هزار تومن اینترنت ماهیانه. تازه بعضی جاها ماهی 8 تومن یا 5 تومن هم داره!!!! تازه همین رو هم یکی میگفت ارزونتر نداره؟ گفتم بنده خدا تو بخوای فقط دون بخری بدی لک لک بخوره اینارو واست ببر تا مقصد خرجت بیشتر میشه چسخسیسِ گداالدوله! اونوقت همین آدم میره ساندویچ 14 تومنی میخره نصفشو میریزه دور اون نصفه دیگه رو هم که خورده آخرش میسپره به چاه مستراح! آخه؟ ای بابا؟ چی؟ اصلا برید کنار من اعصاب ندارما!

عجبا! الله اکبر

خوب یه خورده اعصابم آروم تر شد. پس فواید شبکه شد 1-افزایش سرعت 2-به اشتراک گذاشتن منابع 3-کاهش هزینه

حالا با این فرض که شما قانع شدید که شبکه چقدر خوبه و من چقدر خوبم که بلدم و چقدر آدم مهمیم ، شما دو تا راه دارید که شبکه رو یاد بگیرید. یا برید بقیه مطلب رو بخونید یا اینکه چهارسال برید دانشگاه و لیسانس کامپیوتر بگیرید و بعد برگردید برید بقیه مطلب رو بخونید.

میریم سر اصل مطلب:

اصطلاحاتی که باید با هم مچ باشیم :

Host هاست : همون سرور نیست. معنی میزبان میده. هر دستگاهی که تو شبکه آدرس IP بگیره بهش میگیم Host . آدرس IP رو هم میگم بعدا

Server : هر دستگاهی که به بقیه سرویس بده. حالا این دستگاه میتونه یک کامپیوتر معمولی باشه یا موبایل باشه که داره به شما سرویس میده یا یک سوپر کامپیوتر خفن.

Client : هر دستگاهی که سرویس میگیره. اینم میتونه کامپیوتر عادی باشه موبایل باشه یا یک سوپر کامپیوتر. شما وقتی یک سایت باز میکنید کلاینتی هستید که از یک سرور تو اینترنت دارید سرویس وب میگیرید. حالا همون کامپیوتر که واسه یک سرویس سروره ممکنه واسه یک سرویس دیگه کلاینت باشه.

Protocol پروتکل : یک زبان مشترک نیست. قوانین به تایید رسیده است. مثل اینکه شما به همکارتون میگید واسه من میخوای نامه بدی بالاش اسم شعبه مارو بنویس یک نفر دیگه میگه واسه مارو پایینش اسم شعبمون رو بنویس. قوانینی که به تایید رسیده اند.

Suite سوت : سوییت خونده نیمشه ها خز بازی درنیاریدا!!!! یعنی ست، مجموعه . مثل ست کت و شلوار .

Protocol suite : پروتکل سوت یعنی یک سری از قوانین تو حوزه های مختلف که به هم مربوند و به تایید رسیدند.

IP: Internet Protocol . IP خشت اصلی اینترنته. با IP Address اشتباه نگیرید. اون یک آدرس 32بیتیه جداست. هر چیزی که مربوط به اینترنت میشه به آی پی مربوط میشه.

TCP : Transmission Control Protocol پروتکل مربوط به لایه ی چهارم شبکه. بعدا راجع بهش خیلی بیشتر توضیح میدم. الان فقط میگم برای مفهوم پایینی.

TCP/IP Protocol Suite : همه اون بالایی ها رو نوشتم که برسم به اینجا. یک مجموعه از پروتکل های مرتبط به شبکه که پایه و اساس اینترنت رو تشکیل میدن.

شبکه ها رو میشه تو چند حالت طبقه بندی کرد. ساده ترینش از نظر گستردگیه.

LAN: بیشترین نوع شبکه که میشنوید یا میبینید لن هست. Local Area Network یعنی شبکه محلی. به یک مجموعه کوچیک میگن لن معمولا به یک ساختمون محدود میشه.

WAN: Wide Area Network یا شبکه گسترده هم احتمالا دومین نوع شبکست که ممکنه زیادتر بشنوید. باید با یک مثال توضیح بدم. مثلا شرکت بوئینگ رو در نظر بگیرید. یک ساختمون اصلی داره که همه ی کامپیوتراش بهم وصلن که یک LAN رو تشکیل میدن. به غیر از اون ساختمون اصلی 1000 تا شعبه ی دیگه سرتاسر دنیا داره که همه به هم وصلن. مجموع همه ی این LAN های وصل به هم یک WAN رو ایجاد میکنه. بزرگترین WAN دنیا میشه همون The Internet خودمون.

MAN: Metropolitan Area Network شبکه شهری . اسمش کاملا معلومه که شبکه های داخلی یک شهر که بهم متصل باشند رو میگن MAN . البته تو ایران بنظر من فقط گرگان MAN داره چون اولین شهر الکترونیک ایرانه.

CAN : Campus Area Network . شبکه داخلی کمپ یا اردوگاه. شامل چند تا ساختمون میشه مثل شبکه های دانشگاه ها که دانشکده های مختلف بهم متصل شدن یا محیط های نظامی یا بوئینگ. بله. بوئینگ. دوست دارم همه مثال هام به بوئینگ ختم شه!!!! مثلا مجموعه اصلی بوئینگ از چند تا ساختمون تشکیل شده که بهم متصل هستند :p

ازین ان دارا بازم داریم ولی به اندازه بالایی ها کار برد ندارن مثل PAN

PAN: Personal Area Network شبکه شخصی. برای شخص خودتونه مثل ارتباط شما با موبایلتون از طریق بلوتوث

PAN: Planet Area Network شبکه سیاره ای. هنوز خیلی کاربرد نداره ولی خوب اسمشو گذاشتن دیگه.

DAN: Desktop Area Network شبکه روی میزی. هرچی رو میزه به هم وصله.

AAN : Arash Area Network شبکه آرش که بزرگترین شبکه ی دنیاست و از مرکز دنیا یعنی آبودان شروع میشه کا به بقیه دنیا سرایت میکنه!!!!

SAN هم شاید بشنوید ولی اون فرق داره. Storage Area Network شبکه ی فضاهای اطلاعاتیه. شبکه ایه که توش فقط هارد ها بهم وصلن و بعدا با NAS (Network Attached Storage) و DAS (Directly Attached Storage) باهم توضیح میدم.